Fermanagh

Fermanagh
*County Fermanagh*
*Contae Fhear Manach*
*Contae Fear Manach*
	hrabstwo
	; Ruiny klasztoru na wyspie Devenish(inne języki), na jeziorze Lower Lough Erne
Herb	Flaga
Państwo	Wielka Brytania
Prowincja	Irlandia Północna
Siedziba	Enniskillen
Powierzchnia	1851 km²
Populacja (2021); • liczba ludności	; 63 858
	Położenie na mapie Irlandii Północnej;
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Informacje w Wikipodróżach

Fermanagh (ang. County Fermanagh, irl. Contae Fhear Manach lub Fear Manach) – jedno z sześciu hrabstw Irlandii Północnej (Wielka Brytania), a jedno z dziewięciu wchodzących w skład tradycyjnej irlandzkiej prowincji Ulster^[1]. Najsłabiej zaludnione hrabstwo Irlandii Północnej, w 2021 roku liczyło 63 858 mieszkańców (3,3% populacji kraju)^[2], a drugie od końca pod względem wielkości, z powierzchnią wynoszącą 1851 km² (13% całkowitej powierzchni kraju)^[3].

Hrabstwo zostało utworzone w 1588 roku^[4]. W 1921 roku, wraz z podziałem wyspy, weszło w skład Irlandii Północnej^[1]. Utraciło funkcję administracyjną w 1973 roku, kiedy to wprowadzono podział kraju na dystrykty^[a]^[5], zachowało jednak rolę ceremonialną^[6].

Ośrodkiem administracyjnym hrabstwa było miasto Enniskillen^[7].

Geografia

Jest to hrabstwo śródlądowe, położone w południowo-zachodniej części Irlandii Północnej^[5]. Na północnym wschodzie graniczy z hrabstwem Tyrone, z pozostałych stron otoczone jest przez (państwo) Irlandię – na północnym zachodzie graniczy z należącym do niej hrabstwem Donegal, na zachodzie z Leitrim, na południu z Cavan, a na wschodzie z Monaghan^[4].

Krajobraz hrabstwa zdominowany jest przez dwa rozległe jeziora – Lower Lough Erne na północnym zachodzie, Upper Lough Erne na południowym wschodzie, które łączy rzeka Erne^[7]. Poza centralną doliną znaczną część hrabstwa zajmują wzgórza i niskie góry; szczególnie na południowym zachodzie (najwyższy szczyt Cuilcagh, 663–667 m n.p.m.)^[5]^[7].

Hrabstwo ma przeważająco wiejski charakter, gospodarka opiera się w dużej mierze na rolnictwie i turystyce. Główne ośrodki miejskie to Enniskillen, Lisnaskea(inne języki) i Irvinestown(inne języki)^[7].

Uwagi

↑ W latach 1973–2015 funkcjonował dystrykt Fermanagh(inne języki) o granicach zasadniczo tożsamych z granicami hrabstwa^[5].

Przypisy

↑ ^a ^b John Cannon: The Oxford Companion to British History. Oxford University Press, 2002, s. 367, 691, 940. ISBN 978-0-19-860872-1. (ang.).
↑ Census 2021: Flexible Table Builder. NISRA. [dostęp 2025-11-16]. (ang.).
↑ Census of population 1971: Summary tables: Northern Ireland. NISRA. s. 21. [dostęp 2025-11-16]. (ang.).
↑ ^a ^b T. W. Moody (red.), F. X. Martin (red.), F. J. Byrne (red.): A New History of Ireland. T. IX: Maps, Genealogies, Lists: A Companion to Irish History, Part II. Oxford University Press, 2011, s. 43, 108. ISBN 978-0-19-959306-4.
↑ ^a ^b ^c ^d Fermanagh, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2025-11-21] (ang.).
↑ The Northern Ireland (Lieutenancy) Order 1975. legislation.gov.uk. [dostęp 2025-11-21]. (ang.).
↑ ^a ^b ^c ^d Ciaran Brady (red.): The Encyclopedia of Ireland. Oxford University Press, 2000, s. 140. ISBN 0-19-521685-7.

[dyst-5] W latach 1973–2015 funkcjonował dystrykt Fermanagh(inne języki) o granicach zasadniczo tożsamych z granicami hrabstwa^[5].

[ocbh-1] John Cannon: The Oxford Companion to British History. Oxford University Press, 2002, s. 367, 691, 940. ISBN 978-0-19-860872-1. (ang.).

[census-2] Census 2021: Flexible Table Builder. NISRA. [dostęp 2025-11-16]. (ang.).

[nisra-3] Census of population 1971: Summary tables: Northern Ireland. NISRA. s. 21. [dostęp 2025-11-16]. (ang.).

[newhist-4] T. W. Moody (red.), F. X. Martin (red.), F. J. Byrne (red.): A New History of Ireland. T. IX: Maps, Genealogies, Lists: A Companion to Irish History, Part II. Oxford University Press, 2011, s. 43, 108. ISBN 978-0-19-959306-4.

[brit-6] Fermanagh, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2025-11-21] (ang.).

[lieu-7] The Northern Ireland (Lieutenancy) Order 1975. legislation.gov.uk. [dostęp 2025-11-21]. (ang.).

[eoi-8] Ciaran Brady (red.): The Encyclopedia of Ireland. Oxford University Press, 2000, s. 140. ISBN 0-19-521685-7.

[1]

[2]

[3]

[4]

[a]

[5]

[6]

[7]