Promethiom

Ensampel a	Elven gymyk, elven synthesek
Furvell gymyk	Pm
Dydhyas diskudhans	1945
Niver atomek	61
Elektronegedhegedh	1.13
Studh oksidyans	2, 3
Rann a	lanthanid, period 6
	Restrennow kelmys war Gemmyn Wikimedia

Elven gemyk ew promethiom, niver 61 e'n Vosen Beriodek. Y arwodh ew Pm. An hanow a dheu dhort an Titan en mythologieth grek, Prometheus, neb a ladras tan dhort an Duwow ha'y rei dhe dus. Onan a'n elvednow dor-tanow, po lanthanid ew promethiom.

Nag eus radn dhe promethiom e'n korf denel, en gwir, pur beryllus ew awos y radyoweythresans glew.

Diskudhys veu promethiom en 1938 gen bagas a skiensydhyon en Universita Stat Ohio, Jacob Marinsky, Larry Glendenin ha Charles Coryell. Gwrek Coryell a brovyas an hanow promethiom.

Kevys ew promethiom en askorrasow folsans en dasoberoryon nuklerek. Pub isotop ew radywoweythresek, ha'n hanter-bewnans hirra gen promethiom-145 - 17.7 bledhen. Usys ew promethiom-147 avel dyller dewydnyans β en paynt golow (ema golow glas ganjo), en batriow atomek usys en rewloryon kolon ha towlydnow gidys.

Poos atomek promethiom ew 145, y boynt teudhi ew 1042°C ha'y boynt bryjyon ew 3000°C. Y dhosedh ew 7.2kg an liter.